ANTYK

PERIODYZACJA
 

ANTYK GRECKI (ok.X wiek p.n.e. - II wiek p.n.e.
SZTUKA STAROŻYTNEJ GRECJI - PREZENTACJA

Mianem tej sztuki określa się twórczość Greków na Półwyspie Bałkańskim, wyspach Morza Egejskiego, w Azji Mniejszej, południowej Italii, na Sycylii oraz wybrzeżach Morza Śródziemnego i Czarnego.

Rozróżniamy trzy okresy rozwoju sztuki greckiej.
1. Okres archaiczny - epoka, w której centra kultury leżą poza Europą (Milet i Efez w Azji Mniejszej).
2. Okres klasyczny – epoka największych osiągnięć w dziedzinie architektury i rzeźby. Na czoło wśród poleis greckich wysuwają się Ateny, wspaniale rozwija się malarstwo ścienne i sztalugowe.
3. Okres hellenistyczny – epoka wspaniałego i różnorodnego rozwoju sztuki, rozwoju miast, nasilenia się wschodnich wpływów, a także rozkwitu nauki, literatury i sztuki w Aleksandrii. Stworzono wtedy pierwsze instytucje naukowe: Bibliotekę i Musejon

Polis–greckie miasto –państwo wraz z przylegającymi obszarami rolniczymi. Polityczna i religijna wspólnota obywateli. (Poleis –liczba mnoga).

Sztuka starożytnej Grecji obejmowała architekturę, rzeźbę oraz malarstwo. W każdej z tych dziedzin artyści dążyli do uzyskania doskonałego piękna. Starali się je osiągnąć przez stosowanie w swoich dziełach zasad symetrii i harmonii. Grecy stworzyli wzór piękna, który podziwiały i naśladowały inne narody - od starożytności aż po współczesność. 

MALARSTWO :
malarstwo różnobarwne na ceramice
sztalugowe
ścienne ukazujące pejzaż, martwą naturę
pojawiają się sceny rodzajowe i iluzjonizm
czerwonofigurowe i czarnofigurowe zdobnictwo wazowe


ARCHITEKTURA :
1) Cechy
-dbałość o proporcje,
-stosowanie się do zasady symetrii,
-finezja szczegółów.
2) Formy:
- świątynia – siedziba bóstwa
- teatr
Pierwszym teatrem w Europie był teatr Dionizosa w Atenach. Początkowo widzowie stali wokół orchestry, na której śpiewał i tańczył chór. Wraz z ewolucją przedstawień zaczęto wznosić rusztowania z drewna, potem z kamienia. Teatry budowano zawsze na zboczu góry.
- miasta na planie prostokąta
- monumentalizacja budowli użytkowych (stadiony, teatry)
3) Synteza 3 porządków:
- jońskiego
- doryckiego
- korynckiego

RZEŹBA :
drobne figurki z terakoty
rzeźby w brązie, kamieniu, marmurze, granicie, alabastrze
postać ludzka w ruchu

GŁÓWNE ZABYTKI i OSIĄGNIĘCIA :
- latarnia w Faros
- rzeźby: "Nike", "Grupa Laokoona", "Dyskobol"

GŁÓWNI TWÓRCY :
- Fidiasz (r)
- Myron (r)
- Parrasjas (m)
- Hippodamos (a)

ANTYK RZYMSKI
SZTUKA STAROŻYTNEGO RZYMU - PREZENTACJA

Sztuka starożytnego Rzymu
Jest to sztuka państwa rzymskiego: miasta - Rzymu, prowincji oraz Italii.
Najważniejszym ośrodkiem był Rzym oraz Pompeje i Herkulanum.
Sztuka ta podatna była na różnorakie wpływy:
- w okresie królewskim dominowały wpływy sztuki etruskiej;
- w czasie republikańskim zaczęły napływać kanony greckie,
- a styl obowiązujący w cesarstwie był zlepkiem kultury hellenistycznej z tą, panującą na prowincjach rzymskich.

MALARSTWO :
monumentalne
malarstwo ścienne

ARCHITEKTURA :
pojawiają się nowe materiały budowlane: cegła wypalana, cement
zastosowanie sklepienia
monumentalne świątynie
budynki użyteczności publicznej (termy, akwedukty, łaźnie, teatry)
łuki triumfalne
domy z atrium oraz podmiejskie wille
piętrowe domy czynszowe
rezydencje cesarzy
mauzolea

RZEŹBA :
przewaga rzeźby portretowej
historyczne sceny w formie płaskorzeźby

GŁÓWNE ZABYTKI :
- willa Hadriana w Tivoli
- pałac Dioklecjana w Splicie
- mauzoleum Hadriana w Rzymie
- Panteon w Rzymie
- Forum Romanum

źródło 

e-podręcznik Sztuka starożytnej Grecji i Rzymu